SirOJ, FS Green & Hayzee
Brutale beatbakkertjes
In het jaar dat Illmatic uitkwam, leerden deze heren nog lezen en rekenen in groep 3. Maar geef ze vandaag de dag een computer en ze poepen de geweldigste producties uit alsof ze al decennia meedraaien. Maak kennis met dé producerstalenten van 2008: SirOJ, FS Green en Hayzee.
De tijd van de anonieme beatbakker is al een tijdje voorbij in hiphopland. Wordt het vandaag de dag niet uitgebreid in tracks geroepen dan staat er wel overduidelijk aangegeven wie verantwoordelijk is voor de muzikale ondergrond. Hiphopproducers die instrumentale platen maken waren altijd uitzonderingen, maar schieten nu als paddestoelen uit de grond. Ze zitten stevig op de eigen pik en de luisteraar plukt daar gretig de vruchten van.
DJ Shadow maakte als één van de eersten furore met een hiphopplaat zonder rap, in 1996. In het nieuwe millennium oogstten mannen als J Dilla, Madlib en RJD2 een hoop lof met creatieve producties die geen vocalen behoefden. Maar vooral, toevallig of niet, na Dilla's dood verscheen de één na de andere wonderlijke muzikant aan de oppervlakte, mannen als Flying Lotus, Samiyam en Hudson Mohawke. Gasten die op hun beurt weer inspirerend werken voor jonge muzikanten uit andere landen. Louis Bordeaux en I.N.T. (La Melodia) zijn voorbeelden uit Nederland die de afgelopen jaren indruk maakten met creatief geproduceerde releases. De in Amsterdam wonende SirOJ, FS Green en Hayzee zijn de laatste toptalenten van eigen bodem.
SirOJ (20) komt oorspronkelijk uit Assen, waar hij tot zijn zestiende pianoles kreeg. Met de opkomst van simpele software als Magix Musicmaker en eJay kon elke tiener op zijn kamertje pielen met muziek. Op zijn achttiende staat hij al op twee releases: de internationale 'Beat Dimensions' compilatie van Rush Hour en de Coca-Cola verzamelaar 'Rec/Release', waarin Brainpower en El.Rod van zijn beat gebruik maken. Via zijn huisgenoot in Amsterdam, de VSOP-held Mike Tibbert, ontmoet hij Hairo en Turk, heren die we nu kennen als zijnde Ark Boys. OJ vestigt zijn naam definitief met de volledig door OJ geproduceerde 'Turkse Pizza EP' van Turk. Ook stond hij onlangs met twee beats op 'Hard/Hart' van Brainpower, Freek de Jonge levert een gastbijdrage op één daarvan. Op tafel dansen van vreugde deed hij niet, maar leuk vond OJ het wel: "Ik was verrast. En ook wel trots. Het is leuk voor op het cv'tje. Mijn moeder was nog het meest trots denk ik haha. Maar met Brain was het niet echt een samenwerking, na een korte ontmoeting heeft hij wat beats uitgekozen, maar ik heb niet met hem en Freek in de studio gezeten ofzo. De Turkse Pizza EP is voor mij dan specialer."
Op die EP staan tien beats van OJ, waar hij zijn liefde voor soulsamples vermengt met sterke en harde drums. Hij blikt terug op de cd: "Het hele project is anders gecreëerd dan ik gewend was, op een hele makkelijke manier. Turk benaderde het anders, omdat hij heel duidelijk voor ogen had wat hij wilde. Achteraf gezien ben ik zeker gegroeid dankzij die plaat, ik begin een beetje een volwassen producer te worden voor mijn gevoel. Als ik nu naar de beats luister van Turkse Pizza, vind ik het nog steeds tof. Terwijl ik mijn dingen vroeger na een tijdje amateuristisch vond klinken. Dit was voor het eerst dat ik later ook nog dacht, ja dit is toch wel dope. Voor de mensen is het ook wel weer een andere kant die ze van me horen, dat merk ik ook aan reacties. Ado'Nis bijvoorbeeld, die hoorde eerst beats van me via El.Rod, maar pas door de Turkse Pizza EP werd hij echt enthousiast. Toen ik die track met Brainpower en El.Rod deed zat ik nog echt in die Detroit vibe, de Turkse Pizza is veel breder. Men ziet nu dat ik veel meer ben dan een Detroit-fan. Dat komt ook omdat het niet gewoon een losse beat hier en daar is, maar echt een product, mijn visitekaartje."
Tijdens de laatste dagen van Fat Beats, toen DJ Turne de shop met alle kracht nog draaiende probeerde te houden, was OJ veel in de platenzaak te vinden. Daar liep ook een lotgenoot rond, de jongeman FS Green (19) die net als OJ aan de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht Composition & Music Production studeerde. Ook FS begon jong met zijn muzikale scholing, al was zijn pianoles van erg korte duur, drumles hield hij langer vol. "Het produceren begon voor mij ook met Magix en eJay. Cd singles kopen voor de acapella's en dan mijn beats eronder zetten. Later ontdekte ik Fruityloops." Op zijn zeventiende wist hij al airplay te claimen op meerdere radiozenders met de track 'Can't Give It Away' van Perry Mystique. Op Perry's 'Cut It Off EP' staan enkele indrukwekkende Green-beats, er ligt een plaat van Bizz Banascus klaar met producties van FS en op de laatste Patta mixtape staat de track '1' met Jiggy Djé. De volgende Turk cd ('Bennie Baklava') is gevuld met Green-beats en ook achterop het langverwachte debuutalbum van Winne moet de naam FS Green gaan prijken. Worden grote releases de komende jaren gevuld met beats van deze man? "Nou, nee. Ik heb niet echt de ambitie om nog veel samen te werken hier. Ik ben eigenlijk nu al klaar met rappers in Nederland. Behalve Noah's Ark. En Winne. Het is altijd gezeik met rappers. Ze willen altijd beats voor niks hebben. Het State-filmpje van Fata Morgana was de druppel. Ze maakten een nummer op mijn beat, die staat er dan bij in matige kwaliteit, en mijn naam is geen één keer genoemd. Moet ik State gaan bellen of ik alsjeblieft mijn credits kan krijgen op die page. Later spreek ik een dude uit Amerika die een specifieke beat van me wil. Hij vraagt hoeveel ik ervoor wil hebben, ik noem een bedrag dat ik normaal gesproken noem, en hij verdubbelt dat gewoon direct. Dat geeft me veel meer enthousiasme om me op het buitenland te richten, niet eens per se Amerika. Sowieso vind ik regelmatig dat beats verpest worden door rappers. Vaak is de beat instrumentaal niets minder dan de gehele track."
Hayzee (20) uit de Bijlmer is de telg met het minst op zijn kerfstok. Vandaag dropte zijn 'Next Level EP' op Nalden.net, een project waarin 8-bit tonen de overhand nemen. Verder werkt hij met rapper Akwasi onder de noemer Zwart Licht, waar in de herfst een album van uitkomt met beats van Reverse, FS Green en vooral Hayzee zelf, die ook volledig instrumentale tracks op de cd zal zetten. "De muziek kreeg ik mee van huis uit. Mijn vader luisterde veel NWA en Dr Dre. Mijn neef kwam met Wu-Tang aanzetten. Tijdens het Neptunes tijdperk begon het beats maken voor mij. Toen dacht ik, dat kan ik ook man. Ik had al wel een aantal jaar pianoles gehad. Ik begon met basic hiphopbeats, maar maakte ook gekke 8-bit stijl beats, crunk tracks en jazzy producties. Maar een echte Hayzee stijl? Die zou ik niet kunnen noemen." FS Green valt hem bij en benoemt de stijl die voor alledrie de heren geldt: "Ik werd opeens geadd op MySpace door een groep genaamd Music We All Love But Can't Define. Dat was eindelijk een goede naam voor deze hele movement." SirOJ: "Progressive hiphop, experimental hiphop, bliphop. Alles kwam voorbij. Maar dit is een betere manier om het te benoemen."
Als ze elkaar moeten omschrijven als producer wordt het lastig. OJ waagt een poging om FS Green te definiëren: "Hij is heel precies, neemt echt z'n tijd. Het is altijd af. Ook schetsen van hem zou je zo in de master kunnen gooien. Muzikaal gezien is het moeilijk te zeggen. Elke twee maanden heeft hij een soort andere sound, maar toch blijft het echt een Franklin beat. Het belangrijkste punt is dat het negen van de tien keer écht knalt." FS Green beschrijft op zijn beurt Hayzee: "Hij is progressief, doet zijn eigen ding. Wat ik hard vind, is dat hij niet gewoon dingen samplet en dingen erbij speelt. Hayzee laat de beat niet om de sample draaien, hij maakt de sample een extra instrument in de beat." Om de cirkel compleet te maken spreekt Hayzee over OJ: "Ik heb best wel veel verschillende dingen van hem gehoord. Ik hoor veel imrprovisatie in zijn muziek. Het is gewoon superdope man, erg veelzijdig vooral."
Ze zijn niet alleen fan van hun eigen producties, maar vooral ook van elkaars werk. FS: "Ik haal mijn inspiratie uit heel veel soorten muziek, maar het meest komt van mensen als Hayzee en OJ. Door die mensen word ik veel productiever. Vroeger maakte ik één beat per week ofzo. Toen ik met OJ ging chillen en zag dat hij een hele hoop beats per week maakte, inspireerde dat. Een week later had ik acht beats klaar." De manier van werken blijkt onderling sowieso behoorlijk te verschillen. FS: "Soms ga ik samples checken tot ik iets vind en dan ga ik ermee aan de slag. Een andere keer heb ik iets in m'n hoofd en ga ik dat uitwerken. Dan begin ik meestal met de drums. Ik maak ook vaak een beat waar ik elke dag een klein beetje aan sleutel." OJ: "Als ik alleen ben of van werk naar huis loop, dan ga ik een beetje beatboxen, spontaan, en dan ontstaat er een beat. Als ik iets ga spelen en ik heb verder geen idee wat ik ga doen, dan begin ik met de drums en zie ik wel waar het schip strandt." Hayzee: "Ik heb geen vaste werkwijze. Het kan op alle manieren tot stand komen. Soms hoor ik iets en baseer ik onbewust mijn beat daarop. Het kan allemaal."
Als er gevraagd wordt naar de betere producers van Nederland moet er lang nagedacht worden. FS Green breekt de stilte: "Concrete vind ik dope." OJ vult aan: "Koen van de Blocnotes! Die moet ook zeker genoemd worden, van hem heb ik veel geleerd. Ook vind ik Syce dope. En Turrie ook nog steeds, ondanks dat ie qua stijl niet veel verandert." FS knikt: "Ja zeker Turrie man. Twee jaar terug vond ik Nicolay trouwens ook heel hard." OJ heeft nog een laatste toevoeging: "En 10 Kilobeats nog, ook uit Groningen." Hayzee: "Ik sluit me bij ze aan. Ik zou vooral OJ en Koen willen noemen eigenlijk." En dan is het weer ijzingwekkend stil.
Jonge gasten die spelen met soul, jazz, synthesizers en creatieve ritmes worden nog wel eens versleten (vooral op internetfora) voor 'J-Dilla groupies'. Dat stoort FS echter niet: "Het is niets meer dan mensen die elkaar napraten. Als je Dilla écht kent, weet je dat hij elke beat en elke stijl maakte die hij wilde. Dan is iedereen die hiphop maakt dus een Dilla biter." OJ: "Hij was de eerste die echt goed deed wat ik wilde doen. Dilla cominbeerde hiphop met het creëren van muziek, meer dan alleen samples samenvoegen of standaard shit doen. Echt liedjes maken, veelzijdige producties. Van keiharde synthesizershit tot soultracks of jazzdingen. Via hem ontdekte ik Madlib ook, da's hetzelfde verhaal. Voor mij is dat muzikaal gezien veel interessanter dan het meeste andere. Dat kritische heb ik van mijn vader, die legt dan een krantenartikel met Perquisite op tafel en vraagt mij waarom ik daar niet sta. Die vindt het bijvoorbeeld niet extreem indrukwekkend wat Perquisite klaar heeft gespeeld. Zo'n kritische houding heb ik ook. Vroeger had ik bijvoorbeeld diepe haat voor Kubus omdat het muzikaal geen reet voorstelde, maar nu zie ik het nut er zeker wel van in. Nu begrijp ik het. Maar toen was ik ook echt 16, 17 hoor."
Die kritische houding hebben ze alledrie, ook tegenover de enigszins beperkte ruimte die een producer binnen de hiphop heeft. Hayzee kijkt vooruit: "Ik wil sowieso veel meer dingen buiten hiphop maken. Het moet nog wel enigszins bij me in de buurt staan natuurlijk, ik kan nu ook nog niet zeggen wat precies, maar breder dan dit gaat het zeker wel worden." Voor OJ geldt hetzelfde: "Ik wil vooral jazz of soul gaan maken. Ik heb me ooit onbewust een aantal doelen gesteld, zoals een cd volledig produceren. Dat is nu gebeurd met de Turkse Pizza. Vroeger luisterde ik heel veel naar Deviation op BBC en een ander doel was om daar gedraaid te worden. Dat is ook gelukt, Benji B draaide een beat van mij weken achter elkaar. Ook wou ik altijd nog een keer met live instrumentatie werken, en dat gebeurt nu voor Flow (de nieuwe serie van de NPS). De ultieme droom zou zijn om een deal te tekenen met een label dat alles wil uitbrengen wat ik wil maken. Die kunnen investeren in een wereldreis. Dat zal Appletree of Kindred Spirits hier helaas niet kunnen doen, dus dat zal ik ook in het buitenland moeten proberen. Als ik 50 ben wil ik nog steeds muziek maken, dus ik heb nog 30 jaar de tijd om me te ontwikkelen. Ik heb geen haast. Ik maak nu alleen die Turk shit in Nederland. Maar het uiteindelijke doel is om écht muziek te maken. Dat is meer dan alleen hiphop voor mij. Gedraaid worden in Deviation en staan op het Dour Festival (in België, waar hij onder meer samen met Hudson Mohawke een show zal afleveren) geven mij sowieso veruit het meeste voldoening."
Speciaal voor State Magazine brengen SirOJ, FS Green en Hayzee een stapel beats naar buiten. Download de beattapes met artwork van Brian Elstak bij de goede mensen van Lijn 5:
SirOJ
FS Green
Hayzee
door Vincent Reinders; Beeld: Nina Oliver, 23Jun08
[Terug naar home] [Terug naar artikelen]